Vụ án Phượng Râu (Phan Hữu Phượng) là một trong những đại án phá rừng có quy mô lớn và tinh vi nhất tại Đắk Nông, phơi bày đường dây tội phạm có tổ chức, sự tha hóa của nhiều cán bộ. Vụ án không chỉ gây thiệt hại nghiêm trọng về tài nguyên rừng mà còn là hồi chuông cảnh tỉnh về công tác quản lý, bảo vệ rừng tại các địa phương. Cùng nhapkho.net lần theo dấu vụ án, diễn biến và bản án cuối cùng cho Phan Hữu Phượng.

Phượng Râu là ai? Chân dung “trùm gỗ lậu” Phan Hữu Phượng

Sơ lược tiểu sử và quá trình kinh doanh

Phan Hữu Phượng, hay còn gọi là Phượng Râu, sinh năm 1968, quê ở Quảng Trị. Phượng được biết đến là một doanh nhân có tiếng trong lĩnh vực kinh doanh gỗ tại khu vực Tây Nguyên. Vỏ bọc hoàn hảo của Phượng là Công ty TNHH MTV Thảo Trúc, được cấp phép kinh doanh và có trụ sở tại thị trấn Ea T’ling, huyện Cư Jút, tỉnh Đắk Nông. Công ty này có chức năng kinh doanh, mua bán, vận chuyển lâm sản, tạo điều kiện cho Phượng hợp thức hóa các hoạt động phi pháp.

Từ doanh nhân thành kẻ cầm đầu đường dây phá rừng quy mô lớn

Dưới mác doanh nhân thành đạt, Phượng Râu đã xây dựng một mạng lưới quan hệ phức tạp, thao túng và tổ chức một đường dây khai thác, vận chuyển gỗ lậu xuyên tỉnh. Lợi dụng giấy phép tận thu gỗ của công ty Thảo Trúc, Phượng đã chỉ đạo đàn em chặt hạ những cây gỗ quý có đường kính lớn trong khu vực Vườn quốc gia Yok Đôn và vùng biên giới, sau đó hợp thức hóa thành gỗ có nguồn gốc hợp pháp để vận chuyển đi tiêu thụ, thu lợi bất chính hàng tỷ đồng.

Toàn cảnh vụ án phá rừng Đắk Nông: Quy mô và thủ đoạn tinh vi

Quy mô “khủng” của vụ đại án

Mức độ nghiêm trọng của vụ án được thể hiện qua những con số biết nói, gây chấn động dư luận:

• Tổng khối lượng gỗ bị khai thác trái phép: Hơn 600 m³, chủ yếu là các loại gỗ quý hiếm như căm xe, hương, cẩm lai.
• Địa bàn hoạt động: Trải dài từ khu vực biên giới Việt Nam – Campuchia, đặc biệt là vùng lõi của Vườn quốc gia Yok Đôn thuộc địa phận tỉnh Đắk Lắk và Đắk Nông.
• Số lượng người tham gia: Đường dây có sự tham gia của hàng chục đối tượng, từ người dân địa phương được thuê chặt hạ, đến tài xế, và cả các cán bộ nhà nước biến chất.
• Giá trị thiệt hại: Thiệt hại về tài nguyên rừng và môi trường ước tính lên đến hàng chục tỷ đồng.

Thủ đoạn hoạt động và vai trò của Công ty Thảo Trúc

Thủ đoạn chính của Phượng Râu là sử dụng pháp nhân Công ty Thảo Trúc để xin giấy phép vận chuyển gỗ tận thu. Tuy nhiên, thay vì thu gom gỗ đã gãy đổ, Phượng lại cho người vào rừng sâu đốn hạ cây gỗ sống, quý hiếm. Sau đó, số gỗ lậu này được “phù phép” bằng các bộ hồ sơ hợp pháp để qua mặt các trạm kiểm lâm, công khai vận chuyển trên đường quốc lộ mà không bị kiểm tra.

Sự tiếp tay của các cán bộ kiểm lâm, hải quan biến chất

Đường dây của Phượng Râu không thể hoạt động trót lọt trong thời gian dài nếu không có sự “bảo kê”, tiếp tay từ một bộ phận cán bộ thoái hóa, biến chất. Các đối tượng này đã nhận hối lộ để làm ngơ, tạo điều kiện cho xe chở gỗ lậu đi qua các chốt kiểm soát.

Tên cán bộ (tiêu biểu)	Chức vụ	Hành vi
Lê Quang Thái	Nguyên Trạm trưởng Trạm Kiểm lâm số 10, Vườn Quốc gia Yok Đôn	Nhận hối lộ, không thực hiện đúng chức trách, tạo điều kiện cho Phượng Râu khai thác gỗ trái phép.
Bùi Văn Khang	Nguyên Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm huyện Buôn Đôn	Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng, làm ngơ cho hoạt động phá rừng diễn ra.

Diễn biến điều tra và quá trình xét xử nhiều giai đoạn

Quá trình phá án của Cục Cảnh sát kinh tế (Bộ Công an)

Sau một thời gian dài theo dõi và lập chuyên án, vào rạng sáng ngày 27/4/2018, Cục Cảnh sát kinh tế (C03) phối hợp cùng các đơn vị nghiệp vụ của Bộ Công an đã bắt quả tang hai xe tải chở đầy gỗ lậu của Phượng Râu. Từ đây, toàn bộ đường dây tội phạm dần bị triệt phá, hàng loạt đối tượng liên quan, bao gồm cả các cán bộ nhà nước, đã bị bắt giữ và khởi tố.

Các phiên tòa và bản án được tuyên

Vụ án đã trải qua nhiều phiên tòa xét xử sơ thẩm và phúc thẩm. Các bị cáo bị truy tố về nhiều tội danh khác nhau. Bản án cuối cùng đã thể hiện sự nghiêm minh của pháp luật.

Danh Sách Các Bị Cáo Trong Đại Án Phá Rừng (Vụ Phượng Râu)

Bị cáo	Tội danh chính	Mức án (Tổng hợp)
Phan Hữu Phượng (Phượng Râu)	Vi phạm quy định về khai thác, bảo vệ rừng và lâm sản; Đưa hối lộ.	22 năm tù.
Nguyễn Hoàng Trang	Vi phạm quy định về khai thác, bảo vệ rừng và lâm sản.	10 năm tù.
Hà Quang Phero	Vi phạm quy định về khai thác, bảo vệ rừng và lâm sản.	8 năm tù.

Hậu quả và bài học từ đại án Phượng Râu

Thiệt hại nghiêm trọng về tài nguyên rừng và môi trường

Vụ án đã để lại một hậu quả nặng nề cho hệ sinh thái rừng Tây Nguyên. Hàng trăm cây gỗ quý bị đốn hạ không chỉ gây thiệt hại về kinh tế mà còn phá vỡ đa dạng sinh học, ảnh hưởng đến môi trường sống của nhiều loài động thực vật, và làm tăng nguy cơ xói mòn, lũ lụt. Việc phục hồi những cánh rừng này sẽ mất hàng chục, thậm chí hàng trăm năm.

Lỗ hổng trong công tác quản lý và sự tha hóa của cán bộ

Đại án Phượng Râu là một bài học đắt giá về công tác quản lý, bảo vệ rừng. Vụ án cho thấy những lỗ hổng trong cơ chế giám sát, sự phối hợp thiếu chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng. Quan trọng hơn, nó phơi bày thực trạng đáng báo động về sự tha hóa, suy thoái đạo đức của một bộ phận cán bộ có chức, có quyền, sẵn sàng bán rẻ tài sản quốc gia để tư lợi cá nhân.

Các câu hỏi thường gặp về vụ án Phượng Râu

Phượng Râu bị bắt năm nào?

Phan Hữu Phượng (biệt danh Phượng Râu) bị các lực lượng của Bộ Công an bắt quả tang vào rạng sáng ngày 27 tháng 4 năm 2018 khi đang có hành vi vận chuyển gỗ lậu.

Phượng Râu bị kết án tổng cộng bao nhiêu năm tù?

Sau các phiên tòa xét xử, Phan Hữu Phượng bị kết án tổng hợp hình phạt là 22 năm tù cho hai tội danh chính là “Vi phạm quy định về khai thác, bảo vệ rừng và lâm sản” và “Đưa hối lộ”.

Vụ án Phượng Râu có bao nhiêu bị cáo?

Đây là một vụ án có quy mô rất lớn với số lượng bị cáo đông đảo. Tính cả hai giai đoạn của vụ án, có tổng cộng hàng chục bị cáo đã bị đưa ra xét xử, bao gồm nhóm của Phượng Râu và nhóm các cán bộ hải quan, kiểm lâm có liên quan.

Tình hình vụ án Phượng Râu mới nhất hiện nay?

Tính đến nay, các bản án đã có hiệu lực pháp luật. Phan Hữu Phượng và các đồng phạm đang trong quá trình thi hành án tù tại các trại giam theo quy định của pháp luật. Vụ án đã khép lại nhưng vẫn là một bài học sâu sắc trong công tác phòng chống tội phạm về môi trường.